Çalışma hayatında yer alan milyonlarca kişi, erken emeklilik imkanlarından yararlanabilmek için doğum ve askerlik borçlanmasına ilişkin şartları araştırıyor.
Yaş, prim günü ve sigortalılık süresi emeklilikte temel kriterler arasında yer alırken, belirli durumlarda emeklilik tarihini öne çekmek mümkün olabiliyor.Kadın sigortalılar doğum borçlanmasıyla en fazla 6 yıla kadar prim kazanabilirken, erkek sigortalılar askerlik borçlanması sayesinde hem prim günlerini artırabiliyor hem de belirli şartların sağlanması halinde sigorta başlangıç tarihlerini geriye çekebiliyor.
Emeklilik sürecinde sigorta başlangıç tarihi ise en kritik unsurlar arasında bulunuyor.DOĞUM BORÇLANMASI KİMLERİ KAPSIYOR"Doğum borçlanması hakkından, doğumdan önce sigortalı olarak çalışan kadınlar ile bunların hak sahipleri yararlanabiliyor.
Hizmet akdiyle çalışanlar, kendi nam ve hesabına bağımsız çalışanlar, kamu görevlileri ile 2925 sayılı Kanun, mülga 506, 1479, 2926 ve 5434 sayılı kanunlar kapsamındaki sigortalılar başvuru yapabiliyor.İlk defa 5510 sayılı Kanun kapsamında hizmet akdiyle çalışanlar ve kendi nam ve hesabına bağımsız çalışan sigortalılar, 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılar ile mülga 506, 1479 ve 2926 sayılı kanunlara tabi olan sigortalılar, başvurularını sigortalının son çalışmasının bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne, sosyal güvenlik merkezine veya e-Devlet üzerinden gerçekleştirebiliyor.Kamu görevlileri ise başvurularını SGK Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü Kamu Görevlileri Tescil ve Hizmet Daire Başkanlığına dilekçeyle ya da e-Devlet aracılığıyla yapabiliyor.Doğum borçlanması talebinde bulunan kadın sigortalılar için işverenden ayrıca belge talep edilmiyor. İşlemler, SGK'nın hizmet kayıtları üzerinden yapılan tespit doğrultusunda sonuçlandırılıyor.DOĞUM BORÇLANMASININ ŞARTLARIKadın sigortalının doğum nedeniyle çalışamadığı iki yıllık süreyi borçlanabilmesi için doğumdan önce sigortalılık şartını yerine getirmiş olması gerekiyor.Hizmet akdi kapsamında çalışanların sigortalılıklarının tescil edilmiş ve adlarına prim bildirilmiş ya da tahakkuk etmiş olması, kendi nam ve hesabına çalışanların sigortalılıklarının tescil edilmesiyle birlikte ödenmiş veya tahakkuk etmiş prim borçlarının bulunması gerekiyor.
Kamu görevlileri açısından ise sigortalılık tescilinin yapılmış olması şartı aranıyor.Borçlanma yapılacak dönemde kadın sigortalı adına prim ödenmemesi ve borçlanılacak süre boyunca çocuğun hayatta olması da şartlar arasında yer alıyor.BORÇLANMA SÜRESİ VE HESAPLAMA ESASLARIKadın sigortalılar, doğumdan sonraki sekiz haftalık, çoğul gebelikte ise on haftalık istirahat süresi ile doğuma üç hafta kalıncaya kadar çalışılması halinde doğum sonrasına eklenen süre dahil olmak üzere toplam iki yıllık süreyi borçlanabiliyor.Her kadın sigortalı en fazla üç doğum için ikişer yıllık süreyi borçlanma hakkına sahip bulunuyor.
Böylece toplamda en fazla 6 yıllık süre borçlanılabiliyor.Doğum tarihinden sonra adına prim ödenmiş süreler borçlanma hesabına dahil edilmiyor.
Bu süreler iki yıllık dönemden düşülerek kalan süre kadar borçlanma yapılabiliyor.Borçlanma süresi içinde çocuğun vefat etmesi halinde yalnızca vefat tarihine kadar geçen süre borçlandırılıyor. İlk doğumun ardından iki yıl dolmadan ikinci doğumun gerçekleşmesi durumunda ise ilk doğum ile ikinci doğum arasında geçen süre ile ikinci doğum için borçlanılabilecek iki yıllık sürenin toplamı kadar borçlanma yapılabiliyor.ASKERLİK BORÇLANMASI ERKEN EMEKLİLİKTE AVANTAJ SAĞLIYORErkek sigortalılar için en yaygın borçlanma yöntemlerinden biri askerlik borçlanması olarak öne çıkıyor.
Bu uygulama kapsamında 18 aya kadar, yani 540 gün prim kazanımı elde edilebiliyor.Sigorta başlangıcından önce askerlik görevini yapan sigortalılar, askerlik sürelerini borçlanmaları halinde emeklilik yaşlarını da geriye çekebiliyor.
Bu durum emeklilik sürecinde önemli bir avantaj sağlıyor.Askerlik borçlanması, askerlikte geçirilen sürenin tamamının veya belirli bir bölümünün yaşlılık, malullük ve ölüm sigortası primi ödenerek emeklilik hesabına dahil edilmesini ifade ediyor.
Askerlik görevini daha önce tamamlayan ve emeklilik tarihini bekleyen sigortalılar bu haktan yararlanabiliyor.SİGORTA BAŞLANGIÇ TARİHİ BELİRLEYİCİ OLUYORErken emeklilik imkanlarından yararlanılmasında yaş, prim günü ve sigortalılık süresi temel kriterler arasında yer alırken, emekli aylığının bağlanabilmesi açısından sigorta başlangıç tarihi en önemli unsurlardan biri olmayı sürdürüyor.