Artı Gerçek - Kamuoyunda “12.
Yargı Paketi” olarak bilinen ve Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu’nda kabul edilen 7589 sayılı Kanun, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Yargının etkinliğini artırmayı, yargılama süreçlerini hızlandırmayı ve uygulamadaki bazı aksaklıkları gidermeyi amaçlayan düzenlemeyle miras hukuku, idari yargı, ceza adalet sistemi ve bilişim suçları başta olmak üzere birçok alanda değişiklik yapıldı.
MİRAS TAŞINMAZLARININ SATIŞINDA İLK TEKLİF HAKKI MİRASÇILARIN Yeni düzenlemeyle, tüm maliklerinin mülkiyeti miras yoluyla edindiği ve bünyesinde üçüncü bir kişinin payı bulunmayan taşınmazlarda ortaklığın satış yoluyla giderilmesi sürecinde yeni uygulamaya geçildi.
Buna göre ilk açık artırmaya yalnızca mirasçılar katılabilecek. İlk artırmada teklifler taşınmazın tahmini değerinin tamamı üzerinden sunulacak. İhale bedelini süresi içinde yatırmayarak süreci aksatan kişilere ise teklif ettikleri tutarın yüzde 5’i oranında idari para cezası uygulanacak. İDARİ YARGIDA TEK HÂKİM UYGULAMASI GENİŞLETİLDİ Yargı yükünün hafifletilmesi amacıyla idari yargıda tek hâkimle karara bağlanacak davaların kapsamı genişletildi.
Buna göre konusu 486 bin lirayı aşmayan bazı iptal ve tam yargı davalarında kararlar tek hâkim tarafından verilecek. Öğrencilerin not, sınıf geçme, yurt, burs ve kredi işlemleri ile kamu görevlilerinin geçici görevlendirme, lojman, harcırah, izin ve uyarma cezalarına ilişkin açtığı davalar da tek hâkim uygulaması kapsamına alındı. Öğrencilerin okuldan uzaklaştırılması veya ilişiğinin kesilmesi sonucunu doğuran ağır disiplin cezalarına ilişkin davalar ise uygulamanın dışında tutuldu.
BAZI İDARİ DAVALARDA TEMYİZ YOLU KAPATILDI Danıştayın iş yükünün azaltılması amacıyla bazı davalarda temyiz başvurusu yapılamayacak.
Tek hâkimle görülen davalar, yabancılar ve uluslararası koruma mevzuatından kaynaklanan uyuşmazlıklar ile yalnızca vekâlet ücreti ve yargılama giderlerine itiraz edilen dosyalar için Danıştayda temyiz yolu kapatıldı.
BANKA HESABI VE IBAN KULLANDIRANLARA CEZA İNDİRİMİ Dolandırıcılık suçlarında banka hesabı, kredi kartı, ödeme aracı veya kripto varlık cüzdanı bilgilerinin başkasına verilmesiyle sınırlı kalan sanıklar için ceza indirimi getirildi.
Buna göre dolandırıcılık suçuna iştiraki yalnızca bu araçların kullanımına imkan sağlamakla sınırlı kalan sanıkların cezalarında yarı oranında indirime gidilecek.
Kanun yürürlüğe girmeden önce bu suçtan hüküm giyen ve dosyası üst mahkemede bulunan kişilerin durumları da yeniden değerlendirilmek üzere ilk derece mahkemelerine gönderilecek. İnfaz aşamasındaki hükümlüler ise mağdurun maddi zararını 6 ay içinde tamamen karşılamaları halinde etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanabilecek.
GENETİK VERİLER İÇİN 20 YILLIK SAKLAMA SINIRI Ceza soruşturma ve kovuşturmalarında elde edilen genetik verilerin korunmasına ilişkin de yeni kurallar getirildi.
Genetik veriler, kimlik bilgilerinden arındırılarak özel bir dijital sisteme kaydedilecek.
Beraat veya kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesi halinde veriler derhal silinecek.
Diğer durumlarda ise mahkeme kararının kesinleşmesinden itibaren 20 yıl sonra imha edilecek.
Nedeni ortadan kalkan kişiler de kendilerine ait verilerin silinmesini talep edebilecek. İŞKENCE VE KÖTÜ MUAMELEDE HAGB KALDIRILDI Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) uygulaması da yeniden düzenlendi. İki yıl veya daha az süreli hapis cezalarında HAGB uygulanmaya devam edecek.
Ancak işkence, eziyet ve kamu görevlilerinin görevleri nedeniyle işledikleri kötü muamele suçlarında HAGB uygulanamayacak.
HAGB kararlarına karşı istinaf ve belirli koşullarda temyiz kanun yolu da açıldı.
KANUNİ FAİZ SİSTEMİ DEĞİŞTİ Taraflar arasında faiz oranının kararlaştırılmadığı durumlarda uygulanan kanuni faiz sistemi de değiştirildi.
Yeni düzenlemeye göre kanuni faiz, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) kısa vadeli kredi işlemlerine uyguladığı reeskont oranının yüzde 80’i esas alınarak belirlenecek.
Reeskont oranında yılın ilk yarısında 5 puan veya daha fazla değişiklik olması halinde, yılın ikinci yarısında yeni oran uygulanacak.
HUKUK DAVALARINDA DURUŞMA ARASI EN FAZLA 3 AY OLACAK Yargılamaların uzamasının önüne geçilmesi amacıyla hukuk davalarında duruşmalar arasındaki süre en fazla 3 ay olarak belirlendi.
Bilirkişi incelemesinin uzaması veya talimat yazışmaları gibi zorunlu hallerde hâkim, gerekçesini karara yazmak şartıyla daha uzun süreli ara verebilecek.
BAZI HÜKÜMLER 3 AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRECEK Kanunun elektronik satış ve uzaktan duruşmalara ilişkin maddeleri, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten 3 ay sonra yürürlüğe girecek. (POLİTİKA SERVİSİ) Diğer geniş kapsamlı düzenlemeler ise kanunun Resmi Gazete’de yayımlandığı gün itibarıyla yürürlüğe girdi.
