Rize Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Erdoğan, Doğu Karadeniz Bölgesi'nin ve Rize'nin stratejik tarım ürünü çayın önemine vurgu yaptı. Başkan Erdoğan, çayın üreticisi, sanayicisi ve kamu kurumlarıyla birlikte ayrılmaz bir bütün oluşturduğunu belirterek, gelecek nesillere bu değerli tarım ürününü aktarabilmek için sektördeki sorunlara acil çözüm bulunması gerektiğini ifade etti. Çay üretiminin sürdürülebilirliğinin tüm paydaşların ortak çabasıyla sağlanması gerektiğinin altını çizen Erdoğan, sektörde kalitenin korunması için gerekli adımların atılması gerektiğinin altını çizdi.
Çay Taban Fiyatı Talebi
Başkan Erdoğan, çay sektöründeki kalite ve ekonomik dengenin sağlanması adına yaş çay taban fiyatının kilogram başına 34-35 TL olması gerektiğini ifade etti. Yaş çay kalitesinin korunmasının, Çaykur'un ve özel sektör işletmelerinin verimli bir sezon geçirebilmesi açısından elzem olduğunu vurgulayan Erdoğan, geçmiş yıllarda yaşanan kalitesiz çay hasatının kuru çay kalitesini olumsuz etkilediğini belirtti. Kalitesiz kuru çayın, son tüketicilerin memnuniyetini azaltarak çay tüketiminde düşüşe yol açtığını dile getiren Erdoğan, bu dönüşümün önüne geçilmesi için yaş çayda hasat kalitesinin asla aşağı çekilmemesi gerektiğine dikkat çekti.
Destekleme Primlerinin Önemi
Destekleme primlerinin çay sektörünün sürdürülebilirliği açısından kritik bir unsur olduğunu ifade eden Erdoğan, bu primlerin önceki yıl bir süre uygulanmadığı için piyasada önemli dengesizlikler yaratıldığını vurguladı. Bu destekleme primleri, üreticilerin zor zamanlar yaşadığı dönemlerde hayati bir destek unsuru rolü üstleniyor. Yaz aylarında, çay tarımının yoğun olduğu illerde önemli bir gelir kaynağı sağlayan bu primlerin, yılın başındaki dört ay içinde hane halklarının finansal durumunu düzeltmekte büyük etkisi olduğu belirtiliyor. Ayrıca, kayıtdışı faaliyetlerin önlenmesi açısından da destekleme primlerinin sağlanması gerekliliği ön plana çıkıyor.
Fiyatların Eş Zamanlı Açıklanması
Çay sektöründeki fiyat dengesizliğine değinen Erdoğan, yaş çay alım fiyatı ile kuru çay zam oranlarının eş zamanlı olarak kamuoyuna duyurulmasının önemini vurguladı. Kuru çay fiyatlarının sonraki tarihlerde açıklanmasının, sanayiciyi maliyet belirsizliğine sürükleyerek zarar etmesine neden olduğunu bildiren Erdoğan, bu tür dengesizliklerin önüne geçilmesi gerektiğini belirtti. Ayrıca, kuru çay fiyatının belirlenirken yaş çay zam oranının 5 puan altında kalmasının sektörel gerçeklerle uyumlu olacağını savundu. Geçmişteki yüksek faiz ortamı ve fiyat dengesizliklerinin sektörde ciddi sorunlar yarattığını da hatırlatan Erdoğan, bu tür ekonomik koşulların önüne geçilmesi gerektiğini sözlerine ekledi.
Finansal Destek İhtiyacı
Başkan Erdoğan, sektörün ayakta kalabilmesi için acilen faiz destekli kredi imkanlarının devreye alınması gerektiğini ifade etti. Aksi takdirde, özel sektörde kapasite düşüklüğünün yaşanacağı ve bu durumun Çaykur fabrikalarında önemli sorunlara yol açacağı uyarısında bulundu. Bu finansal desteğin sağlanmaması durumunda, kalitesiz çay üretiminin artabileceğine dikkat çekildi. Çay üreticileri ve sanayicileri için bir denge sağlanması gerektiğinin altını çizen Erdoğan, bu dengelerin sağlanmaması durumunda üretici ve sanayicilerin kazanmasının mümkün olmadığını belirtti. Türk çayının geleceği için acil adımlar atılması gerektiğini vurguladı.
