Jeopolitik risklerin artmasıyla birlikte ABD ile İran arasındaki gerginlik, küresel piyasalarda dalgalanmalar yaratmaya devam ediyor. Yeni haftada bu gelişmelerin etkisiyle fiyatlamalar üzerinde belirgin değişiklikler gözlemleniyor.
Geçen Haftanın Durumu
Geçtiğimiz hafta ABD ve İran arasında yapılan müzakerelerin olumlu bir başlangıç yapması ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden ticari geçişlere açılmasının ardından, piyasalarda büyük bir yükseliş yaşanmıştı. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, Cuma günü, Lübnan'daki ateşkes çerçevesinde Hürmüz Boğazı'nın tüm ticari gemilere açık olacağını ifade etmişti. Ancak, ABD Başkanı Donald Trump, boğaza uygulanan deniz ablukasının devam edeceğini belirtmişti. Bu durum, piyasaların daha karamsar bir hava içine girmesine neden oldu. İran Silahlı Kuvvetleri'nin açıklaması ise, Hürmüz Boğazı'nın kontrolünün tekrar eski duruma döndüğünü vurguladı ve bu gerginlik, petrol fiyatlarına yansıyacak şekilde etkisini göstermeye başladı.
Piyasalarda Yükseliş ve Düşüşler
Son günlerdeki gelişmelerle birlikte, petrol fiyatlarında ciddi artışlar yaşandı. ABD'nin Hürmüz Boğazı'ndaki İran kargo gemisine müdahalesi, enerji arzı hakkında endişeleri yeniden alevlendirdi. Brent petrolün varil fiyatı yüzde 3,6 artışla 91,4 dolara ulaştı. Bu durum, ABD'deki 10 yıllık tahvil faizlerinin de 3 baz puan yukarı çıkarak yüzde 4,26 seviyesine çıkmasına neden oldu. Uzmanlar, Hürmüz Boğazı'ndaki risklerin artmasının, petrol ve doğal gaz fiyatlarında sert yükselişlere yol açabileceği konusunda uyarılarda bulundu. Bununla birlikte, dolara olan talebin artışı, altın fiyatlarının düşmesine neden oldu. Altının onsu yüzde 0,9 azalarak 4 bin 790 dolardan işlem görmeye başladı.
ABD ve Avrupa Piyasaları Üzerindeki Etkiler
ABD'deki endeks vadeli kontratları, Hürmüz Boğazı'nın durumunun belirsizliği nedeniyle düşüşle başladı. Gerçekleşen olumlu kapanışların ardından, haftanın başında yeniden olumsuz bir seyir izlemeye başladı. Diğer yandan, Hürmüz Boğazı'nın açılmasının oluşturduğu olumlu hava, Avrupa borsalarında da etkili oldu ve bazı endekslerin yükselmesine neden oldu. Ancak, analistler, Orta Doğu'daki çatışmaların ve petrol fiyatlarındaki artışın Avrupa ekonomisine zarar verebileceğini belirtiyor. Almanya Merkez Bankası Başkanı Joachim Nagel, bu noktada dikkat çekerek resesyon beklenmediğini ifade etti.
Asya Piyasalarında Olumlu Gelişmeler
Asya borsaları, ABD-İran gerginliğinin etkilerini dengeler nitelikte bir başlangıç yaptı. Bölgedeki teknoloji hisselerinin olumlu performansı, borsa endekslerini yukarı taşıdı. Ancak, yüksek enerji fiyatlarının sivrilen enflasyon endişeleriyle birlikte borsa kazançlarını sınırladığı gözlemlendi. Japonya, Güney Kore ve Çin borsa endeksleri günü yükselişle tamamladı. Bunun yanı sıra, Çin'deki kredi faiz oranlarının sabit kalması, ekonomi yönetiminin temkinli bir duruş sergilediğini gösteriyor. Tüm bunlar, Asya borsalarının haftaya olumlu bir hava ile girmesine katkı sağladı.
Yurt İçi Piyasa Gelişmeleri
Piyasalarda gözler bu hafta Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) faiz kararına çevrilmiş durumda. Borsa İstanbul, Cuma günü büyük bir değer kazanarak tarihi bir kapanış gerçekleştirdi. BIST 100 endeksi, 14.601,12 puanla tüm zamanların en yüksek seviyesini gördü. Ayrıca, dolar/TL'de de hafif bir artış söz konusu. Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu S&P, Türkiye'nin kredi notlarını teyit ederek "durağan" görünümünü korudu. Bu gelişmelere ilişkin ekonomistler, oldukça dikkatli bir yaklaşım içerisinde olduklarını ve Orta Doğu'dan gelecek haberlere yönelik duyarlılığın piyasalara yön verebileceğini ifade ediyorlar.